خريدار بايد قيمت آن مقدار را به حاكم شرع بدهد ، ودر صورتي كه قيمت آن مقدار را به فروشنده داده باشد ، مى تواند از أو پس بگيرد ، واگر شك كند كه زكات آن را داده يا نه ، حكم به نبودن زكات فعلا در آن مال محل اشكال است . مسأله 1888 - اگر وزن گندم وجو وخرما وكشمش موقعى كه تر است به مقدار نصاب برسد وبعد از خشك شدن كمتر از اين مقدار شود ، زكات به آنها تعلق نمى گيرد . مسأله 1889 - اگر گندم وجو وخرما وانگور را پيش از خشك شدن مصرف كند ، چنانچه خشك آنها به اندازه ء نصاب باشد ، بايد زكات آنها را بدهد . مسأله 1890 - خرما بر سه قسم است : 1 - آن است كه خشكش مى كنند وحكم زكات آن گذشت . 2 - آن است كه در حال رطب بودنش مى خورند . 3 - آن است كه نارس ( خلال ) آن را مى خورند . ودر قسم دوم چنانچه مقدارى باشد كه خشك آن به مقدار نصاب برسد ، بنابر احتياط واجب زكات به آن تعلق مى گيرد ، واما قسم سوم زكات به آن تعلق نمى گيرد . مسأله 1891 - گندم وجو وخرما وكشمشى كه زكات آنها را داده ، اگر چند سال هم نزد أو بماند زكات ندارد . مسأله 1892 - اگر گندم وجو وخرما وانگور از آب باران يا نهر مشروب شود ، يا از رطوبت زمين استفاده كند ، زكات آن ده يك است ، واگر با دلو ومانند آن آبيارى شود زكات آن بيست يك است . مسأله 1893 - اگر گندم وجو وخرما وانگور ، هم از آب باران ومانند آن مشروب شود وهم از آب دلو ومانند آن استفاده كند ، چنانچه طورى باشد كه عرفا بگويند آبيارى آن با دلو ومانند آن شده ، زكات آن بيست يك است ، واگر بگويند با آب باران ومانند آن آبيارى شده ، زكات آن ده يك است ، واگر طورى است كه عرفا مى گويند به هر دو آبيارى شده ، زكات آن سه چهلم است .